KPSS 2026 Eğitim Bilimleri Konu Anlatımı - ÖYT 9: Öğretim Teknikleri (Bölüm 4)

 Öğretim İlke ve Yöntemleri (ÖYT) dersinin teknikler kısmını, modern ve spesifik uygulamalarla tamamlıyoruz. Bu bölümde KPSS'nin "ayrıntı" gibi görünen ama standart sapmayı belirleyen Mikro Öğretim, Altı Ayakkabılı Uygulama, Beyin Eseri ve Balık Kılçığı gibi tekniklerini inceleyeceğiz.


KPSS 2026 Eğitim Bilimleri Konu Anlatımı - ÖYT 9: Öğretim Teknikleri (Bölüm 4)

1. MİKRO ÖĞRETİM (Öğret-Yeniden Öğret)

Özellikle öğretmen eğitiminde (hizmet öncesi) kullanılan, "kaydet-izle-düzelt" mantığına dayalı bir tekniktir.

  • Süreç: Aday öğretmen, küçük bir gruba 5-10 dakikalık bir ders anlatır. Bu süreç video kaydına alınır.

  • Analiz: Ders bitince kayıt izlenir, eleştiriler yapılır (dönüt).

  • Tekrar: Aday, eksiklerini gidererek dersi yeniden anlatır.

  • Temel Hedef: Yansıtıcı düşünme becerisini geliştirmek ve deneyim kazanmak.

2. ALTI AYAKKABILI UYGULAMA (Edward de Bono)

Altı Şapka tekniğinin "uygulama/eylem" versiyonudur. Şapkalar düşünceyi, ayakkabılar davranış biçimini temsil eder.

  • Lacivert Resmi Ayakkabı: Rutinleri izle, kurallara harfiyen uy.

  • Gri Spor Ayakkabı: Bilgi topla, araştırma yap, kanıt bul (netlik yok).

  • Kahverengi Yürüyüş Ayakkabısı: Esnek ol, duruma göre karar ver, inisiyatif al.

  • Turuncu Lastik Çizmeler: Tehlike anı, acil müdahale, kurtarma operasyonu.

  • Pembe Ev Terliği: Şefkat, duyarlılık, insani yardım, koruyuculuk.

  • Mor Binici Çizmesi: Yetkiyi kullan, liderlik yap, emir ver.

3. BALIK KILÇIĞI (Ishikawa Diyagramı)

Bir problemin nedenlerini ve alt nedenlerini görselleştirmek için kullanılır.

  • Görsel Yapı: Balığın kafasına problem (sonuç) yazılır. Omurgadan çıkan kılçıklara ise bu problemin ana nedenleri yazılır. Küçük kılçıklara ise alt nedenler eklenir.

  • Kazanım: Neden-sonuç ilişkisi kurma ve problemi analiz etme.

4. BEYİN ESERİ (Brainwriting)

Beyin fırtınasının kağıt üzerinde yapılan versiyonudur.

  • Uygulama: Her öğrenciye bir kağıt verilir. Öğrenci 3 fikir yazar ve kağıdı yanındakine verir. Yanındaki kişi o fikirleri geliştirir veya yenilerini ekler.

  • Avantaj: Konuşmaktan çekinen (içe dönük) öğrencilerin katılımını artırır.

5. V DİYAGRAMI (Gowin)

Özellikle fen laboratuvarlarında, teorik bilgi ile uygulama arasındaki bağı kurmak için kullanılır.

  • Yapısı: Büyük bir "V" harfi çizilir. Sol tarafa "Teorik/Kavramsal" bilgiler, sağ tarafa "Yöntem/Uygulama" adımları, orta kısma ise "Odak Soru" yazılır.


6. KPSS Vaka Analizleri

Vaka 1: Bir öğretmen adayı sınıfta ders anlatırken arkadaşları tarafından videoya çekilmiş, ders sonunda hep birlikte video izlenerek "şurada ses tonun düşmüş, burada tahtayı yanlış kullanmışsın" gibi eleştiriler yapılmıştır. Analiz: Video kaydı ve eleştiri (dönüt) süreci olduğu için cevap Mikro Öğretimdir.

Vaka 2: Okuldaki devamsızlık sorununu ele alan bir grup öğrenci, tahtaya bir şema çizmiş; devamsızlığın nedenlerini "aile", "okul", "çevre" ve "öğrenci" başlıkları altında dallara ayırarak incelemiştir. Analiz: Problemin nedenlerini hiyerarşik bir görselle analiz ettikleri için cevap Balık Kılçığıdır.

Yorumlar